Phân biệt tội bạo loạn và tội hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân

– Hoạt động vũ trang chống chính quyền nhân dân. Hoạt động vũ trang là hành vi của số đông người sử dụng vũ khí tấn công vào các mục tiêu chính trị, quân sự và các mục tiêu quan trọng khác khác. Mục tiêu tấn công phổ biến là trụ sở các cơ quan chính quyền, lực lượng vũ trang nhân dân và các cơ sở phát thanh, truyền hình, truyền tin, nhưng cũng không loại trừ việc đối tượng tấn công vào cả các mục tiêu dân sự, bắn giết thường dân. Có ba đặc điểm đặc trưng của hoạt động vũ trang chống chính quyền nhân dân là yếu tố đông người tham gia, có việc tấn công vào các mục tiêu quan trọng và thể hiện sự công khai đối đầu với chính quyền và lực lượng vũ trang nhân dân. Biểu hiệu cụ thể của hoạt động vũ trang chống chính quyền nhân dân là: bắn giết cán bộ, nhân dân, tấn công vào trụ sở chính quyền hoặc nơi trú, đóng của lực lượng vũ trang nhân dân, gây nổ, hủy hoại tài sản.v.v…

– Dùng bạo lực có tổ chức chống chính quyền nhân dân. Dùng bạo lực có tổ chức được hiểu là hành vi của nhiều người không có trang bị vũ khí (hoặc trang bị không đáng kể) lợi dụng sức mạnh của số đông quá khích để tấn công chính trị và đưa ra yêu sách với chính quyền. Hình thức biểu hiện phổ biến của hành vi dùng bạo lực có tổ chức là các cuộc biểu tình trái pháp luật mang tính chất bạo lực có quy mô vừa hoặc lớn tạo nên sức ép chính trị đối với chính quyền, buộc chính quyền phải chấp nhận những yêu sách (trong đó có thể có những yêu sách vô lý) của số cầm đầu, chỉ đạo bạo loạn. Tính chất bạo lực của hành vi bạo loạn loại này thể hiện qua việc các đối tượng phạm tội bao vây, đập phá, hủy hoại tài sản của các cơ quan chính quyền và nhân dân, đồng thời tấn công lực lượng làm nhiệm vụ bảo đảm an ninh trật tự. Với đặc trưng nêu trên, tội bạo loạn luôn được thực hiện dưới hình thức đồng phạm.

Điều 112 Bộ luật hình sự sửa đổi bổ sung 2017 bổ sung thêm hành vi cướp phá tài sản của cơ quan, tổ chức, cá nhân nhằm chống chính quyền nhân dân vào mạt khách quan của tội bạo loạn. Người phạm tội dùng vũ lực chiếm đoạt tài sản, hoặc so các hành vi nhằm hủy hoại hay gây hư hỏng tài sản của nhà nước của tập thể, của công dân với mục đích qua đó chống chính quyền nhân dân thì cấu thành tội này. Đây là trường hợp tội nhà làm luật thu hút hành vi của tội cướp tài sản, hủy hoại, cố ý làm hư hỏng tài sản cộng thêm với mục đích chống chính quyền thành tội độc lập là Bạo loạn.

Tội bạo loạn hoàn thành từ thời điểm đối tượng có hành vi hoạt động vũ trang hoặc dùng bạo lực có tổ chức nêu trên, không kể đã gây ra hậu quả cụ thể gì hay chưa.

Hoạt động thành lập tổ chức là hành vi nhen nhóm hình thành các tổ chức phản động hoạt động đối lập về chính trị ở Việt Nam. Hành vi này có một số biểu hiện cụ thể như: đề xướng chủ trương, đường lối, vạch kế hoạch hoạt động của tổ chức thể hiện qua việc soạn thảo cương lĩnh, điều lệ, lời hiệu triệu của tổ chức; xây dựng cơ cấu, hình thành bộ khung của tổ chức; tiến hành các hoạt động nhằm công khai hóa tổ chức; tuyên truyền, lôi kéo người khác cùng hoạt động thành lập hoặc tham gia tổ chức; tổ chức các hoạt động phá hoại để tạo tiếng vang cho tổ chức…

Tham gia tổ chức nhằm lật đổ chính quyền nhân dân là hành vi tự nguyện hoặc chấp nhận đứng trong hàng ngũ của tổ chức khi biết rõ tổ chức ấy có mục đích lật đổ chính quyền, xoá bỏ chế độ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam. Đối tượng tham gia tổ chức phản động tiến hành các hoạt động phá hoại cụ thể theo sự chỉ đạo của tổ chức hoặc chỉ nhận lời tham gia tổ chức.

Tội hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân hoàn thành kể từ thời điểm người phạm tội thực hiện hành vi hoạt động thành lập tổ chức, không kể đã thành lập được tổ chức hay chưa hoặc từ khi nhận lời tham gia vào tổ chức, không kể đã có hoạt động cụ thể gì hay chưa.