Hai vợ chồng chưa có quyết định hoặc bản án ly hôn của Toà án có hiệu lực pháp luật thì quan hệ vợ chồng vẫn tồn tại. Vậy, nếu một bên mong muốn giành quyền nuôi con khi chưa ly hôn thì giải quyết như thế nào ?
MỤC LỤC
- 1. Quyền nuôi con của cha mẹ khi chưa ly hôn được quy định như thế nào?
- 2. Có giành quyền nuôi con khi chưa ly hôn được không?
- 3. Tuổi của con ảnh hưởng thế nào đến cuộc chiến giành quyền nuôi con khi ly hôn ?
- 4. Giành quyền nuôi con khi ly hôn, cần chứng minh điều gì ?
- 5. Sau khi ly hôn, cha mẹ có quyền và nghĩa vụ gì ?
1. Quyền nuôi con của cha mẹ khi chưa ly hôn được quy định như thế nào?
Khoản 1 Điều 71 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định như sau:
Điều 71. Nghĩa vụ và quyền chăm sóc, nuôi dưỡng
1. Cha, mẹ có nghĩa vụ và quyền ngang nhau, cùng nhau chăm sóc, nuôi dưỡng con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình.
2. Con có nghĩa vụ và quyền chăm sóc, nuôi dưỡng cha mẹ, đặc biệt khi cha mẹ mất năng lực hành vi dân sự, ốm đau, già yếu, khuyết tật; trường hợp gia đình có nhiều con thì các con phải cùng nhau chăm sóc, nuôi dưỡng cha mẹ.
Như vậy, khi hai vợ chồng chưa có quyết định hoặc bản án ly hôn của Toà án có hiệu lực pháp luật thì quan hệ vợ chồng vẫn tồn tại. Theo đó, khi hai người vẫn là vợ chồng thì vẫn có quyền, nghĩa vụ ngang nhau, phải cùng nhau chăm sóc, nuôi dưỡng con chưa thành niên, con đã thành niên nhưng không có khả năng lao động, không có tài sản để tự nuôi sống mình và mất năng lực hành vi dân sự.
Điều 69. Nghĩa vụ và quyền của cha mẹ
1. Thương yêu con, tôn trọng ý kiến của con; chăm lo việc học tập, giáo dục để con phát triển lành mạnh về thể chất, trí tuệ, đạo đức, trở thành người con hiếu thảo của gia đình, công dân có ích cho xã hội.
2. Trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình.
3. Giám hộ hoặc đại diện theo quy định của Bộ luật dân sự cho con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự.
4. Không được phân biệt đối xử với con trên cơ sở giới hoặc theo tình trạng hôn nhân của cha mẹ; không được lạm dụng sức lao động của con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động; không được xúi giục, ép buộc con làm việc trái pháp luật, trái đạo đức xã hội.
Do đó, khi chưa ly hôn, dù hai vợ chồng đã ly thân, mỗi người ở một địa điểm khác nhau thì không ai có quyền ngăn cấm quyền được chăm sóc, nuôi dưỡng con của người còn lại. Đồng nghĩa, hành vi cấm chồng gặp con khi chưa ly hôn của người vợ hoặc ngược lại là hành vi vi phạm pháp luật.
Theo quy định tại Điều 56 Nghị định 144/2021/NĐ-CP, nếu ngăn cản quyền thăm nom, chăm sóc giữa cha mẹ và con thì người vi phạm sẽ bị phạt tiền từ 05 – 10 triệu đồng.
2. Có giành quyền nuôi con khi chưa ly hôn được không?
Pháp luật hiện hành không có quy định nào về việc giành quyền nuôi con khi chưa ly hôn.
Do đó, nếu một bên cấm bên còn lại gặp con thì trước hết hai bên nên thoả thuận lại với nhau. Nếu thoả thuận không được, một bên có thể yêu cầu các cơ quan liên quan đến hôn nhân gia đình như cơ quan quản lý nhà nước về gia đình, trẻ em, hội liên hiệp phụ nữ… để các cơ quan này thực hiện hoà giải cũng như yêu cầu bên kia phải cho thăm nom con cái.
Nếu cả hai biện pháp này đều không thực hiện được thì có thể làm đơn yêu cầu Toà án giải quyết vụ việc theo thủ tục tố tụng dân sự.
a. Hồ sơ gồm những giấy tờ gì ?
– Đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự.
– Giấy tờ nhân thân: Chứng minh nhân dân hoặc Căn cước công dân hoặc hộ chiếu còn hạn, sổ hộ khẩu.
– Giấy khai sinh của con.
– Giấy tờ, chứng cứ chứng minh đã hoà giải nhưng không thành, người vợ vẫn ngăn cấm không cho chồng gặp con.
b. Toà án có thẩm quyền giải quyết ?
Căn cứ điểm a khoản 2 Điều 40 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 quy định, Toà án nhân dân cấp huyện nơi người yêu cầu Toà án cư trú, làm việc có quyền yêu cầu Toà án giải quyết yêu cầu khác liên quan đến hôn nhân và gia đình.
Xem thêm : Không ly hôn, vẫn có thể chia tài sản chung của vợ chồng ?
3. Tuổi của con ảnh hưởng thế nào đến cuộc chiến giành quyền nuôi con khi ly hôn ?
– Nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con.
– Con dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con hoặc cha mẹ có thỏa thuận khác phù hợp với lợi ích của con.
4. Giành quyền nuôi con khi ly hôn, cần chứng minh điều gì ?
a. Chứng minh điều kiện về vật chất
– Có điều kiện tài chính, bằng việc chứng minh mình có thu nhập đảm bảo nuôi con như bảng lương, sổ tiết kiệm, tài khoản ngân hàng, doanh thu bán hàng…. Tòa án sẽ xem xét mức thu nhập bình quân hàng tháng của bạn, sự ổn định trong nghề nghiệp, nguồn thu nhập đó được tạo ra có hợp pháp hay không ?…Tất nhiên, không phải cứ người nào có tài chính tốt hơn sẽ giành được quyền nuôi con. Nhưng nếu bạn không chứng minh được thu nhập của mình đảm bảo việc nuôi con thì đây chắc chắn sẽ là một điều bất lợi đối với bạn trong việc giành quyền nuôi con khi ly hôn.
– Có chỗ ở ổn định, bằng việc chứng minh mình có nhà riêng hoặc nếu không có nhà riêng thì có hợp đồng thuê nhà dài hạn.
b. Chứng minh điều kiện về tinh thần
– Tình cảm, thời gian chăm sóc con : căn cứ vào thời gian dành để chăm sóc, yêu thương con, dạy dỗ con, tình cảm của con đối với người đang có yêu cầu…
– Đạo đức, nhân phẩm : Tòa án sẽ xem xét cách giáo dục con cái của bạn qua lối sống, cũng như quan hệ của bạn đối với gia đình, đối với xã hội, đối với đồng nghiệp. Tình yêu thương của bạn dành cho con cũng là một yếu tố để xem xét.
c. Chứng minh đối phương không đáp ứng điều kiện giành quyền nuôi con
Cùng với việc chứng minh mình đủ điều kiện để giành quyền nuôi con thì phải chứng minh điều ngược lại ở đối phương. Cụ thể :
Trong thời gian đang chung sống, đối phương không quan tâm đến con, hay đánh đập, bạo lực với con về tinh thần và thể xác, ngăn cản, không tạo điều kiện cho con được phát triển thể chất và tinh thần… ảnh hưởng sâu sắc đến việc phát triển toàn diện của con.
Chứng cứ chứng minh nguyên nhân ly hôn là do lỗi của đối phương ví dụ như ngoại tình, bạo lực gia đình, nghiện hút, nợ nần bài bạc … và nếu để con sống chung với đối phương sẽ ảnh hưởng đến việc hình thành nhân cách của con…
Thu thập bằng chứng để chứng minh là vô cùng quan trọng, bởi vì, cung cấp bằng chứng đầy đủ và có tính thuyết phục thì khả năng giành quyền nuôi con khi ly hôn sẽ càng cao.
5. Sau khi ly hôn, cha mẹ có quyền và nghĩa vụ gì ?
a. Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con
– Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con có nghĩa vụ tôn trọng quyền của con được sống chung với người trực tiếp nuôi.
– Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con có nghĩa vụ cấp dưỡng cho con.
– Sau khi ly hôn, người không trực tiếp nuôi con có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở.
– Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con lạm dụng việc thăm nom để cản trở hoặc gây ảnh hưởng xấu đến việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con thì người trực tiếp nuôi con có quyền yêu cầu Tòa án hạn chế quyền thăm nom con của người đó.
Cha, mẹ bị hạn chế quyền đối với con chưa thành niên trong các trường hợp sau đây:
a) Bị kết án về một trong các tội xâm phạm tính mạng, sức khỏe, nhân phẩm, danh dự của con với lỗi cố ý hoặc có hành vi vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con;
b) Phá tán tài sản của con;
c) Có lối sống đồi trụy;
d) Xúi giục, ép buộc con làm những việc trái pháp luật, trái đạo đức xã hội.
b. Cha, mẹ trực tiếp nuôi con
– Cha, mẹ trực tiếp nuôi con có quyền yêu cầu người không trực tiếp nuôi con thực hiện các nghĩa vụ theo quy định tại Điều 82 của Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014; yêu cầu người không trực tiếp nuôi con cùng các thành viên gia đình tôn trọng quyền được nuôi con của mình.
– Cha, mẹ trực tiếp nuôi con cùng các thành viên gia đình không được cản trở người không trực tiếp nuôi con trong việc thăm nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con.
Hãy nhấc máy và gọi 0904 902 429 hoặc 0913 597 479 để trao đổi trực tiếp với luật sư tư vấn. Mọi vướng mắc của bạn về thủ tục ly hôn – tranh chấp tài sản – giành quyền nuôi con sẽ được hỗ trợ nhiệt tình và nhanh chóng.