Khi có tranh chấp, doanh nghiệp nên chọn trọng tài hay tòa án để giải quyết ?

102

Trong quá trình hoạt động, doanh nghiệp sẽ không tránh khỏi những tranh chấp. Vậy khi có tranh chấp, doanh nghiệp nên chọn trọng tài hay tòa án để giải quyết ?

1. Tranh chấp nào thuộc thẩm quyền của trọng tài ?

Theo quy định tại Điều 2 Luật Trọng tài Thương mại 2010, cụ thể:

“Thẩm quyền giải quyết các tranh chấp của Trọng tài

1. Tranh chấp giữa các bên phát sinh từ hoạt động thương mại.

2. Tranh chấp phát sinh giữa các bên trong đó ít nhất một bên có hoạt động thương mại.

3. Tranh chấp khác giữa các bên mà pháp luật quy định được giải quyết bằng Trọng tài.”

Để trọng tài thương mại có thể thụ lý và giải quyết một vụ tranh chấp, phải có một trong các điều kiện được quy định tại Điều 5 Luật Trọng tài Thương mại 2010, cụ thể:

“Điều kiện giải quyết tranh chấp bằng Trọng tài

1. Tranh chấp được giải quyết bằng Trọng tài nếu các bên có thoả thuận trọng tài. Thỏa thuận trọng tài có thể được lập trước hoặc sau khi xảy ra tranh chấp.

2. Trường hợp một bên tham gia thoả thuận trọng tài là cá nhân chết hoặc mất năng lực hành vi, thoả thuận trọng tài vẫn có hiệu lực đối với người thừa kế hoặc người đại diện theo pháp luật của người đó, trừ trường hợp các bên có thoả thuận khác.

3. Trường hợp một bên tham gia thỏa thuận trọng tài là tổ chức phải chấm dứt hoạt động, bị phá sản, giải thể, hợp nhất, sáp nhập, chia, tách hoặc chuyển đổi hình thức tổ chức, thỏa thuận trọng tài vẫn có hiệu lực đối với tổ chức tiếp nhận quyền và nghĩa vụ của tổ chức đó, trừ trường hợp các bên có thoả thuận khác.”

2. Tranh chấp thuộc thẩm quyền của toà án ?

Những tranh chấp về kinh doanh, thương mại thuộc thẩm quyền giải quyết của Toà án quy định tại Điều 30 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015, cụ thể:

“Những tranh chấp về kinh doanh, thương mại thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án

1. Tranh chấp phát sinh trong hoạt động kinh doanh, thương mại giữa cá nhân, tổ chức có đăng ký kinh doanh với nhau và đều có mục đích lợi nhuận.

2. Tranh chấp về quyền sở hữu trí tuệ, chuyển giao công nghệ giữa cá nhân, tổ chức với nhau và đều có mục đích lợi nhuận.

3. Tranh chấp giữa người chưa phải là thành viên công ty nhưng có giao dịch về chuyển nhượng phần vốn góp với công ty, thành viên công ty.

4. Tranh chấp giữa công ty với các thành viên của công ty; tranh chấp giữa công ty với người quản lý trong công ty trách nhiệm hữu hạn hoặc thành viên Hội đồng quản trị, giám đốc, tổng giám đốc trong công ty cổ phần, giữa các thành viên của công ty với nhau liên quan đến việc thành lập, hoạt động, giải thể, sáp nhập, hợp nhất, chia, tách, bàn giao tài sản của công ty, chuyển đổi hình thức tổ chức của công ty.

5. Các tranh chấp khác về kinh doanh, thương mại, trừ trường hợp thuộc thẩm quyền giải quyết của cơ quan, tổ chức khác theo quy định của pháp luật.”

3. Khi có tranh chấp, doanh nghiệp nên chọn trọng tài hay tòa án để giải quyết ?

Bảng dưới đây là những ưu điểm và nhược điểm của hai phương thức giải quyết tranh chấp bằng Tòa án và trọng tài. Việc cân nhắc lựa chọn một phương thức phải căn cứ vào tình hình thực tế của doanh nghiệp, tính chất thực tế của vụ việc và nguyện vọng của doanh nghiệp.

Tiêu chí Giải quyết tranh chấp bằng trọng tài Giải quyết tranh chấp bằng Tòa án
Ưu điểm – Thủ tục đơn giản, nhanh chóng, ít tốn thời gian, tiền bạc các bên;

– Quyết định của Trọng tài là quyết định chung thẩm nên không thể bị kháng cáo, kháng nghị;

– Đảm bảo bí mật hơn so với Tòa án, các bí mật kinh doanh và thông tin mật của Doanh nghiệp sẽ được đảm bảo không bị tiết lộ ra ngoài;

– Các bên có thể lựa chọn trọng tài viên giải quyết nên có thể lựa chọn được các chuyên gia có chuyên môn và kinh nghiệm thực tế cao.

– Chi phí để giải quyết một tranh chấp thương mại thông qua Tòa án sẽ thấp hơn so với trọng tài;

– Phán quyết của Tòa án có giá trị thi hành cao vì được cưỡng chế thi hành bằng sức mạnh của Nhà nước;

– Trình tự tố tụng chặt chẽ theo quy định của pháp luật.

 

Nhược điểm – Chi phí trọng tài thường cao hơn Tòa án;

– Hai bên nhất thiết phải có thỏa thuận trọng tài có hiệu lực và có thể thực hiện được;

– Sự thành công trong việc giải quyết bằng trọng tài phụ thuộc vào thái độ cũng như sự hợp tác của các bên tranh chấp;

– Tính cưỡng chế thi hành của trọng tài thường không cao bằng Tòa án.

– Thủ tục cứng nhắc, thiếu linh hoạt và kéo dài;

– Tính xét xử công khai không phù hợp với hoạt động kinh doanh thương mại vì dễ ảnh hưởng đến bí mật kinh doanh cũng như uy tín của doanh nghiệp;

– Phán quyết có thể bị kháng cáo dẫn đến tranh chấp bị kéo dài.

 

 

Trên đây là tư vấn của luật sư về “Khi có tranh chấp, doanh nghiệp nên chọn trọng tài hay tòa án để giải quyết ?”. Nếu bạn có vướng mắc, hãy nhấc máy và gọi 0904902429 (Luật sư Vũ Thị Nhung) hoặc 0913597479 (Luật sư Nguyễn Quang Huy) để trao đổi trực tiếp với luật sư tư vấn doanh nghiệp.