Hành vi khách quan của tội hành hạ người khác và tội bức tử cũng tương tự nhau, chỉ khác nhau ở chỗ, trong tội hành hạ người khác, người bị hành hạ không tự tìm đến cái chết.
| Tiêu chí | Tội bức tử | Tội hành hạ người khác |
| Khái niệm | Bức tử là hành vi đối xử tàn ác, thường xuyên ức hiếp, ngược đãi hoặc làm nhục người lệ thuộc mình làm cho người đó tự sát | Hành hạ người khác là hành vi của một người đối xử tàn ác với người lệ thuộc mình, gây đau đớn về thể xác và tinh thần cho người bị hành hạ. |
| Chủ thể của tội phạm | Người từ đủ 16 tuổi trở lên có năng lực trách nhiệm hình sự. | |
| Khách thể của tội phạm | Xâm phạm sức khỏe, tính mạng, danh dự của người khác. | |
| Mặt khách quan của tội phạm | Mặt khách quan của tội phạm thể hiện ở hành vi đối xử tàn ác, thường xuyên ức hiếp hoặc ngược đãi, làm nhục nạn nhân.
Đối xử tàn ác với nạn nhân là hành vi gây đau khổ về thể chất hay tinh thần như nạn nhân bị đánh đập, bị bỏ đói, bỏ rét, bắt làm việc nặng nhọc, quá sức, không cho học hành, vui chơi… Thường xuyên ức hiếp nạn nhân là hành vi của người phạm tội dựa vào quyền chức, tiền bạc để đè nén, áp bức người lệ thuộc mình, làm những điều bất công, phi lý đối với nạn nhân như: Trả lương không công bằng, đánh đập không được kêu la, bớt xén tiêu chuẩn chế độ… Ngược đãi đối với nạn nhân là hành vi đối xử tàn nhẫn, trái với lương tâm, đạo đức, lẽ phải. Làm nhục nạn nhân là hành vi xúc phạm đến uy tín, danh dự, nhân phẩm của người bị lệ thuộc mình như: Chửi rủa, xỉ vả nạn nhân trước đám đông, tung tin đồn nhảm để người khác tưởng là nạn nhân thật sự xấu xa, tội lỗi… Đối với hành vi đối xử tàn ác có thể chỉ diễn ra một lần, nhưng các hành vi ức hiếp, ngược đãi hoặc làm nhục phải diễn ra thường xuyên mới cấu thành loại tội phạm này. Về phía nạn nhân: Nạn nhân phải là người lệ thuộc vào người phạm tội và chính nạn nhân tự tước bỏ quyền sống của mình chứ không phải ai khác. Hậu quả tự sát có chết người hay không, không phải là dấu hiệu bắt buộc. Tuy nhiên, nguyên nhân và động cơ thúc đẩy nạn nhân đến chỗ tiêu cực, bế tắc đã tự sát là do hành vi của người phạm tội gây ra. |
Về phía người phạm tội
Người phạm tội có những hành vi đối xử tàn ác với người lệ thuộc mình như đánh đập và những hành động bạo lực khác một cách có hệ thống, được lặp đi lặp lại nhiều lần hoặc chỉ trong một vài lần như cô bảo mẫu đánh đập các cháu trong các nhà trẻ nhưng không có tỷ lệ tổn thương cơ thể. Ngoài hành vi đối xử tàn ác thì người phạm tội còn có hành vi làm nhục người lệ thuộc mình. Hành vi làm nhục của người phạm tội cũng tương đối đa dạng, nhất là trong điều kiện hiện nay, khi mà công nghệ thông tin bùng nổ thì hành vi làm nhục người lệ thuộc mình còn có cả những hành vi tung lên mạng xã hội nói xấu, bôi nhọ, vu khống người lệ thuộc mình, làm cho người bị hại cảm thấy nhục nhã, xấu hổ, nhất là đối với các em học sinh phổ thông cơ sở và trung học cơ cở. Thông thường, hành vi hành hạ được lặp đi lặp lại và kéo dài vài ngày, vài tuần, thậm chí hàng tháng, hàng năm. Hành vi này không chỉ gây đau đớn về thể xác mà chủ yếu gây đau khổ về tinh thần cho người bị hành hạ; nếu hành vi này có gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người bị hành hạ, thì cũng chỉ là thương tích nhẹ chưa tới mức bị truy cứu về tội gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác theo Điều 134 Bộ luật Hình sự. Về hành vi khách quan, tội hành hạ người khác cũng tương tự như hành vi khách quan của tội bức tử, chỉ khác nhau ở chỗ, trong tội hành hạ người khác, người bị hành hạ không tự tìm đến cái chết, nên có thể nói tội hành hạ người khác là hành vi khách quan của tội bức tử. Về phía người bị hại Người bị hại phải là người có quan hệ lệ thuộc với người phạm tội, nếu bị hành hạ nhưng không có mối quan hệ lệ thuộc với người có hành vi hành hạ thì người có hành vi hành hạ không bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội hành hạ người khác, mà tùy vào hành vi cụ thể, người có hành vi sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội làm nhục người khác theo quy định tại Điều 155 Bộ luật Hình sự. Đối với quan hệ hôn nhân như vợ chồng; quan hệ huyết thống như cha mẹ với các con, ông bà với các cháu; quan hệ nuôi dưỡng như cha mẹ nuôi với con nuôi, người đỡ đầu với người được đỡ đầu thì không thuộc đối tượng điều chỉnh của tội phạm này, mà là đối tượng điều chỉnh của tội “ngược đãi hoặc hành hạ ông bà, cha mẹ, vợ chồng, con, cháu hoặc người có công nuôi dưỡng mình” (Điều 185 Bộ luật Hình sự). |
| Mặt chủ quan của tội phạm | Người thực hiện hành vi do lỗi cố ý gián tiếp hoặc do lỗi vô ý.
– Lỗi cố ý gián tiếp: Người phạm tội nhận thức rõ hành vi của mình có thể khiến cho người bị hại tự sát, thấy trước hậu quả là người bị hại sẽ tự sát của hành vi đó có thể xảy ra, tuy không mong muốn nhưng vẫn có ý thức để mặc cho hậu quả đó xảy ra. – Lỗi vô ý: + Lỗi vô ý do quá tự tin: Người phạm tội tuy thấy trước hành vi của mình có thể khiến cho người bị hại tự sát nhưng cho rằng hậu quả đó sẽ không xảy ra hoặc có thể ngăn ngừa được. + Lỗi vô ý do quá cẩu thả: Người phạm tội không thấy trước hành vi của mình có thể khiến cho người bị hại tự sát, mặc dù phải thấy trước và có thể thấy trước hậu quả đó. |
Tội phạm được thực hiện do lỗi cố ý. |
Xem thêm : Phân biệt tội bức tử và tội xúi giục hoặc giúp người khác tự sát
Trên đây là tư vấn của luật sư về vấn đề Phân biệt tội bức tử với tội hành hạ người khác. Nếu bạn có vướng mắc, hãy nhấc máy và gọi 0904 902 429 hoặc 0913 597 479 để trao đổi trực tiếp với luật sư tư vấn hình sự.
