Thực tế nhiều trường hợp vợ hoặc chồng xin ly hôn nhưng bởi nhiều lý do khác nhau Tòa không chấp nhận yêu cầu ly hôn. Vậy, đó là những trường hợp nào ?
MỤC LỤC
1. Ai có quyền yêu cầu ly hôn ?
Theo quy định tại Điều 51 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014, người có quyền yêu cầu giải quyết ly hôn bao gồm :
– Vợ, chồng hoặc cả hai người có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn.
– Cha, mẹ, người thân thích khác có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn khi một bên vợ, chồng do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình, đồng thời là nạn nhân của bạo lực gia đình do chồng, vợ của họ gây ra làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe, tinh thần của họ.
– Chồng không có quyền yêu cầu ly hôn trong trường hợp vợ đang có thai, sinh con hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi. Ngược lại, nếu vợ đang có thai, sinh con hoặc nuôi con dưới 12 tháng tuổi thì người vợ có quyền được yêu cầu Tòa án cho ly hôn.
2. Những trường hợp Tòa không chấp nhận yêu cầu ly hôn đơn phương ?
Trước hết, tại khoản 3 Điều 51 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 khẳng định, chồng không có quyền yêu cầu ly hôn trong trường hợp vợ đang có thai, sinh con hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi.
Đây là trường hợp đầu tiên, chắc chắn người chồng không được quyền yêu cầu ly hôn đơn phương (ly hôn thuận tình hoặc vợ yêu cầu ly hôn đơn phương vẫn được giải quyết).
Ngoài ra, theo Điều 56 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 nêu trên, các trường hợp dưới đây không được yêu cầu đơn phương ly hôn:
– Không có căn cứ, không thể chứng minh được việc vợ hoặc chồng có hành vi bạo lực gia đình hoặc có các vi phạm nghiêm trọng đến quyền, nghĩa vụ của vợ, chồng (như nghĩa vụ thương yêu, chung thủy, tôn trọng, quan tâm, chăm sóc, giúp đỡ nhau; cùng nhau chia sẻ, thực hiện các công việc trong gia đình…).
– Mặc dù vợ hoặc chồng có hành vi bạo lực gia đình hoặc vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ của vợ, chồng nhưng không làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích của hôn nhân không đạt được.
Theo hướng dẫn tại Nghị quyết 02/2000/NQ-HĐTP của Hội đồng Thẩm phán – Toà án nhân dân tối cao, Toà án quyết định cho ly hôn nếu xét thấy tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài được, mục đích của hôn nhân không đạt được được hiểu như sau :
Được coi là tình trạng của vợ chồng trầm trọng khi:
– Vợ, chồng không thương yêu, quý trọng, chăm sóc, giúp đỡ nhau như người nào chỉ biết bổn phận người đó, bỏ mặc người vợ hoặc người chồng muốn sống ra sao thì sống, đã được bà con thân thích của họ hoặc cơ quan, tổ chức, nhắc nhở, hoà giải nhiều lần.
– Vợ hoặc chồng luôn có hành vi ngược đãi, hành hạ nhau, như thường xuyên đánh đập, hoặc có hành vi khác xúc phạm đến danh dự, nhân phẩm và uy tín của nhau, đã được bà con thân thích của họ hoặc cơ quan, tổ chức, đoàn thể nhắc nhở, hoà giải nhiều lần.
– Vợ chồng không chung thuỷ với nhau như có quan hệ ngoại tình, đã được người vợ hoặc người chồng hoặc bà con thân thích của họ hoặc cơ quan, tổ chức, nhắc nhở, khuyên bảo nhưng vẫn tiếp tục có quan hệ ngoại tình;
Để có cơ sở nhận định đời sống chung của vợ chồng không thể kéo dài được, thì phải căn cứ vào tình trạng hiện tại của vợ chồng đã đến mức trầm trọng như hướng dẫn tại điểm a.1 mục 8 này. Nếu thực tế cho thấy đã được nhắc nhở, hoà giải nhiều lần, nhưng vẫn tiếp tục có quan hệ ngoại tình hoặc vẫn tiếp tục sống ly thân, bỏ mặc nhau hoặc vẫn tiếp tục có hành vi ngược đãi hành hạ, xúc phạm nhau, thì có căn cứ để nhận định rằng đời sống chung của vợ chồng không thể kéo dài được.
Mục đích của hôn nhân không đạt được là không có tình nghĩa vợ chồng; không bình đẳng về nghĩa vụ và quyền giữa vợ, chồng; không tôn trọng danh dự, nhân phẩm, uy tín của vợ, chồng; không tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của vợ, chồng; không giúp đỡ, tạo điều kiện cho nhau phát triển mọi mặt.
– Vợ hoặc chồng mất tích nhưng chưa có Tuyên bố mất tích của Tòa án thì Tòa án sẽ không giải quyết cho ly hôn.
– Trường hợp khi một bên vợ, chồng do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình thì Tòa án sẽ không giải quyết ly hôn nếu rơi vào một trong hai trường hợp sau:
– Người yêu cầu ly hôn không phải là cha, mẹ, người thân thích khác của người bị bệnh;
– Không có căn cứ về việc chồng, vợ có hành vi bạo lực gia đình làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe, tinh thần của người bị bệnh.
3. Tòa không chấp nhận yêu cầu ly hôn, sau bao lâu thì được nộp lại đơn ?
Theo quy định tại Nghị quyết 02/2000/NĐ-HĐTP, người có đơn yêu cầu xin ly hôn đã bị Tòa án bác đơn khi chưa đủ điều kiện để yêu cầu ly hôn thì phải sau 01 năm kể từ ngày bản án, quyết định của Tòa có hiệu lực pháp luật, người này mới được nộp lại đơn ly hôn.
4. Một số bản án về việc Tòa không chấp nhận yêu cầu ly hôn ?
Thực tế có khá nhiều trường hợp vợ hoặc chồng xin ly hôn nhưng không được Tòa án chấp nhận bởi nhiều lý do khác nhau như: mâu thuẫn vợ chồng chưa trầm trọng, thời gian ly thân ngắn… Dưới đây là tổng hợp một số bản án Tòa không chấp nhận cho ly hôn và các lý do Tòa đưa ra
Bản án 29/2018/HNGĐ-ST ngày 24/10/2018 về ly hôn, tranh chấp nuôi con
+ Cấp xét xử: Sơ thẩm.
+ Cơ quan xét xử: Tòa án nhân dân huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp.
+ Lý do Tòa đưa ra: “mâu thuẫn giữa anh T và chị D chỉ là sự nghi ngờ của cá nhân anh T là chị D có quan hệ bất chính với người khác nhưng anh không chứng minh được sự nghi ngờ đó và ngoài ra anh T không chứng minh được mâu thuẫn gì khác. Vì vậy tình cảm của vợ chồng của anh T và chị D chưa đến mức độ lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích của hôn nhân không đạt được.”
Bản án 57/2019/HNGĐ-ST ngày 03/07/2019 về tranh chấp hôn nhân và gia đình
+ Cấp xét xử: Sơ thẩm.
+ Cơ quan xét xử: Tòa án nhân dân huyện Vũng Liêm, tỉnh Vĩnh Long.
+ Lý do Tòa đưa ra: “Xét thấy chị N không đưa ra được chứng cứ chứng minh mâu thuẫn trầm trọng, anh N và chị N ly thân từ tháng 3 năm 2019 cho đến nay thời gian ly thân ngắn, mâu thuẫn chưa kéo dài. Do vậy Hội đồng xét xử xét thấy cần chấp nhận yêu cầu xin đoàn tụ của anh N, không chấp nhận yêu cầu xin ly hôn của chị N đối với anh N là có cơ sở.”
Bản án 04/2018/HNGĐ-ST ngày 23/01/2018 về ly hôn
+ Cấp xét xử: Sơ thẩm.
+ Cơ quan xét xử: Tòa án nhân dân thành phố Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi.
+ Lý do Tòa đưa ra: “Xét thấy lý do mà bà Nguyễn Thị N đưa ra để cho rằng mâu thuẫn vợ chồng đã trầm trọng và xin ly hôn ông T là chưa có tính thuyết phục. Bị đơn ông Nguyễn Xuân T luôn tha thiết mong Tòa án hòa giải, động viên để vợ chồng đoàn tụ. Do đó, để tạo điều kiện cho bà N, ông T có thời gian suy nghĩ và có quyết định chính xác đối với vấn đề hôn nhân của mình, Hội đồng xét xử không chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị N về việc xin ly hôn với ông Nguyễn Xuân T.”
Bản án 08/2018/HNGĐ-ST ngày 24/01/2018 về tranh chấp ly hôn
+ Cấp xét xử: Sơ thẩm.
+ Cơ quan xét xử: Tòa án nhân dân huyện Ngọc Hiển, tỉnh Cà Mau.
+ Lý do Tòa đưa ra: “Bà M xác định vợ chồng không xảy ra mâu thuẫn gì nhưng do ông U có quan hệ tình cảm với người khác và ông bà đã sống ly thân được hai năm nhưng nay bà muốn được đoàn tụ gia đình nên ông U yêu cầu ly hôn bà không đồng ý. Xét thấy mối quan hệ hôn nhân của ông U, bà M là không xảy ra mâu thuẫn, ông bà vẫn có thể tiếp tục duy trì đời sống chung và lý do xin ly hôn của ông U là không chính đáng.”
Bản án 06/2019/HNGĐ-ST ngày 03/05/2019 về ly hôn, tranh chấp nuôi con khi ly hôn
+ Cấp xét xử: Sơ thẩm.
+ Cơ quan xét xử: Tòa án nhân dân huyện T, tỉnh Quảng Ngãi.
+ Lý do Tòa đưa ra: “Hội đồng xét xử thấy giữa chị N và anh Q không có mâu thuẫn với nhau, việc anh Q xin ly hôn với chị N với lý do chị N hay đi qua đêm, không lo cho gia đình việc này anh Q không chứng minh được nên Hội đồng xét xử không chấp nhận yêu cầu ly hôn của anh Q theo qui định tại Điều 56 Luật hôn nhân và gia đình.”
Bản án 60/2017/HNGĐ-ST ngày 11/07/2017 về tranh chấp ly hôn, nuôi con
+ Cấp xét xử: Sơ thẩm.
+ Cơ quan xét xử: Tòa án nhân dân huyện Hòa Thành, tỉnh Tây Ninh.
+ Lý do Tòa đưa ra: “Xét thấy chị Đ và anh L hiện nay vẫn sống chung nhà, giữa anh chị không xảy ra đánh nhau, anh Đ không bạo lực gia đình, không có quan hệ tình cảm với người khác, không cờ bạc và cũng không thường xuyên uống rượu về kiếm cớ chửi mắng, xúc phạm vợ con, mâu thuẫn giữa anh chị theo chị Đ trình bày cũng không có người khác biết nên không có chứng cứ gì khác chứng minh mâu thuẫn giữa anh chị là trầm trọng.”
Trên đây là tư vấn của luật sư về vấn đề Tòa không chấp nhận yêu cầu ly hôn trong trường hợp nào ? Nếu bạn có vướng mắc về thủ tục ly hôn – tranh chấp tài sản – giành quyền nuôi con, hãy nhấc máy và gọi 0904 902 429 hoặc 0913 597 479 để trao đổi trực tiếp với luật sư tư vấn.
