Biện pháp bảo lĩnh trong tố tụng hình sự là một lựa chọn thay thế cho tạm giam, cho phép bị can, bị cáo được tạm thời tại ngoại trong quá trình điều tra, truy tố và xét xử, nếu đáp ứng đủ các điều kiện theo quy định của pháp luật.
MỤC LỤC
Điều kiện để bị can, bị cáo được áp dụng biện pháp bảo lĩnh
Các cơ quan tiến hành tố tụng căn cứ vào tính chất và mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi và nhân thân của bị can, bị cáo.
Nếu hành vi phạm tội không gây nguy hại nghiêm trọng hoặc nguy cơ tái phạm thấp, đồng thời bị can, bị cáo có lý lịch và thái độ tốt, cơ quan có thẩm quyền có thể xem xét cho họ được bảo lĩnh. Trong thực tiễn, biện pháp này thường được áp dụng đối với bị can, bị cáo có nhân thân tốt, phạm tội lần đầu, thuộc trường hợp ít nghiêm trọng, có nơi cư trú rõ ràng, thái độ thành khẩn khai báo hoặc bị can, bị cáo phạm tội có tính chất nguy hiểm cao nhưng bị ốm đau, bệnh nặng…
Điều kiện để cá nhân, cơ quan, tổ chức được nhận bảo lĩnh
Đối với cá nhân nhận bảo lĩnh phải là người đủ 18 tuổi trở lên, nhân thân tốt, có tư cách, phẩm chất tốt, nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật, thu nhập ổn định và có điều kiện quản lý người được bảo lĩnh và phải có ít nhất 02 người. Cá nhân nhận bảo lĩnh phải làm giấy cam đoan có xác nhận của chính quyền xã, phường, thị trấn nơi người đó cư trú hoặc cơ quan, tổ chức nơi người đó làm việc, học tập.
Riêng đối với cơ quan, tổ chức nhận bảo lĩnh phải có giấy cam đoan và có xác nhận của người đứng đầu cơ quan, tổ chức. Cơ quan tổ chức, chỉ được nhận bảo lĩnh cho bị can, bị cáo là người của cơ quan, tổ chức mình.
Thẩm quyền quyết định
Cơ quan điều tra, Viện Kiểm sát, và Tòa án là các cơ quan có thẩm quyền xem xét, quyết định áp dụng biện pháp bảo lĩnh.
Hậu quả pháp lý của biện pháp bảo lĩnh
– Trường hợp cá nhân hoặc cơ quan, tổ chức bảo lĩnh không thực hiện đúng cam kết, để cho bị can, bị cáo vi phạm các nghĩa vụ đã cam đoan (như bỏ trốn, tái phạm hoặc có hành vi vi phạm pháp luật khác,…), họ sẽ chịu hậu quả pháp lý nhất định. Cụ thể, cá nhân hoặc cơ quan, tổ chức đó có thể bị tước quyền bảo lĩnh, đồng thời tùy theo tính chất, mức độ vi phạm của việc không thực hiện cam kết, họ có thể bị phạt tiền theo quy định của pháp luật.
– Người được bảo lĩnh không bị hạn chế các quyền công dân của mình. Điều này có nghĩa là bị can, bị cáo vẫn có quyền sinh hoạt và thực hiện các quyền công dân một cách bình thường, miễn sao việc thực hiện quyền đó không gây trở ngại cho hoạt động điều tra, truy tố và xét xử. Đây là một điểm khác biệt quan trọng so với biện pháp tạm giam, vốn hạn chế quyền tự do của bị can, bị cáo. Tuy nhiên, nếu bị can, bị cáo được bảo lĩnh nhưng vi phạm các nghĩa vụ đã cam kết (như không có mặt khi được triệu tập, bỏ trốn hoặc có hành vi cản trở tố tụng), biện pháp bảo lĩnh sẽ bị hủy bỏ và người đó sẽ bị áp dụng biện pháp tạm giam.
Thời hạn áp dụng biện pháp bảo lĩnh
Đối với bị can, bị cáo: Thời hạn áp dụng bảo lĩnh đối với bị can, bị cáo không được vượt quá thời gian tiến hành điều tra, truy tố hoặc xét xử. Điều này có nghĩa là biện pháp bảo lĩnh sẽ tự động chấm dứt khi hết thời hạn đối với từng giai đoạn tố tụng.
Đối với người bị kết án phạt tù: Thời hạn bảo lĩnh đối với người bị kết án tù không được quá thời gian kể từ khi tuyên án cho đến thời điểm người đó đi chấp hành án phạt tù.
Hồ sơ xin bảo lĩnh
Người thực hiện thủ tục bảo lĩnh cần chuẩn bị 01 bộ hồ sơ bao gồm các giấy tờ, tài liệu sau:
– Giấy cam đoan của người bảo lĩnh. Trường hợp là cơ quan, tổ chức thì phải có xác nhận của người đứng đầu cơ quan, đơn vị đó.
– Giấy cam đoan của bị can, bị cáo về việc thực hiện đúng các nghĩa vụ.
Nếu bạn có vướng mắc, hãy nhấc máy và gọi 0904 902 429 hoặc 0913 597 479 để trao đổi trực tiếp với luật sư tư vấn hình sự.
