Có phải làm thủ tục ly hôn khi chưa đăng ký kết hôn ?

155

1. Chưa đăng ký kết hôn, muốn ly hôn thì cần thực hiện thủ tục gì ?

Câu hỏi :

Khi lấy anh T làm chồng, chúng tôi chỉ tổ chức đám cưới mà chưa kịp đi đăng ký kết hôn. Nhưng sau khi cưới được 02 tháng, chồng tôi phải đi công tác dài ngày nên chúng tôi vẫn chưa đăng ký kết hôn được. Sau này, tôi có nhắc chồng đi đăng ký kết hôn thì anh cứ khất lần. Mẹ chồng tôi cũng bảo: đăng ký không quan trọng gì, miễn là vợ chồng sống hạnh phúc với nhau. Hơn 01 năm vợ chồng tôi nảy sinh mâu thuẫn do bất đồng quan điểm, tôi bị gây sức ép nặng nề. Nay tôi muốn ly hôn với chồng tôi thì cần thực hiện thủ tục gì? Giữa chúng tôi chưa có con chung và không có tài sản gì.

Sống chung như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn
Sống chung như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn

Trả lời:

Khoản 1 Điều 9 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định:

“Việc kết hôn phải được đăng ký và do cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện theo quy định của Luật này và pháp luật về hộ tịch. Việc kết hôn không được đăng ký theo quy định tại khoản này thì không có giá trị pháp lý.”

Việc bạn lấy anh T làm chồng mà không có đăng ký kết hôn thì quan hệ hôn nhân của bạn chưa được nhà nước công nhận, do đó, về mặt pháp lý thì bạn không phải là vợ của anh T và anh T cũng không phải là chồng của bạn.

Theo quy định tại Khoản 1 Điều 14 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014:

“Nam, nữ có đủ điều kiện kết hôn mà chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn thì không làm phát sinh quyền, nghĩa vụ giữa vợ và chồng.”

Do giữa bạn và anh T chưa có con chung, không có tài sản gì, cũng không phải là vợ chồng theo quy định của pháp luật, vì vậy bạn hoàn toàn có thể bỏ anh T mà không cần thực hiện bất kỳ thủ tục gì tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

2. Chưa đăng ký kết hôn, khi chia tay thì tài sản chung được giải quyết như thế nào ?

Câu hỏi :

Anh K và chị T yêu nhau từ thời sinh viên, cả hai đã chung sống với nhau như vợ chồng sau khi ra trường. Do có việc làm ổn định, thu nhập tương đối cao, hai người đã mua được 01 căn nhà chung để sinh sống. Vì công việc của anh K quá bận rộn, hộ khẩu thường trú của chị T quá xa xôi, nên dù đã chung sống nhiều năm nhưng họ chưa đăng ký kết hôn. Mệt mỏi vì anh K thường xuyên đi công tác và quá chú tâm vào công việc, không dành thời gian cho gia đình, con cái cũng không có nên chị T chán nản, mâu thuẫn vợ chồng phát sinh, chị muốn bỏ anh K. Hỏi quan hệ của anh K và chị T có phải vợ chồng không? Nếu chị chia tay anh K thì căn nhà và các tài sản chung của họ sẽ giải quyết như thế nào?

Trả lời:

Quan hệ giữa anh K và chị T không phải vợ chồng, việc anh K và chị T tự tổ chức cuộc sống chung với nhau và coi nhau là vợ chồng thuộc trường hợp nam nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không có đăng ký kết hôn.

Giải quyết quan hệ tài sản của nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn thực hiện theo quy định tại Điều 16 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014.

Theo đó, Khoản 1 Điều 16 quy định:

“Quan hệ tài sản, nghĩa vụ và hợp đồng của nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn được giải quyết theo thỏa thuận giữa các bên; trong trường hợp không có thỏa thuận thì giải quyết theo quy định của Bộ luật Dân sự và các quy định khác của pháp luật có liên quan.”

Như vậy, chị T cần thống nhất, thỏa thuận với anh K về việc chia tay và giải quyết căn nhà cũng như những tài sản chung khác của hai người. Nếu hai bên không thỏa thuận được thì chị T có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết. Tòa án sẽ căn cứ vào quy định của Bộ luật Dân sự năm 2015 để chia tài sản giữa anh K và chị T.